Sertleşme sorunu nedir?
Kısaca: Cinsel ilişki için yeterli sertleşmenin sağlanamaması ya da sürdürülememesidir. Ara sıra olması olağandır; sık tekrarlıyorsa hekime başvurulmalıdır.
Sertleşme sorunu ya da tıbbi adıyla erektil disfonksiyon, cinsel ilişki için yeterli sertleşmenin sağlanamaması ya da ilişki boyunca sürdürülememesidir. Ara sıra yaşanması olağandır; yorgunluk, stres veya alkol geçici olarak sertleşmeyi etkileyebilir. Sorun sık tekrarlıyorsa ya da süreklileşmişse bir hekime başvurmak gerekir.
Sertleşme sorunu neden olur?
Sertleşme; sinirlerin, damarların, hormonların ve ruh hâlinin birlikte çalışmasını gerektirir. Bu yüzden nedenler çoğu zaman birden fazladır. Avrupa Üroloji Derneği kılavuzunda sayılan başlıca risk etkenleri şunlardır:
Damar ve kalp hastalıkları
Yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, damar sertliği ve kalp hastalıkları penise giden kan akışını azaltabilir.Diyabet ve metabolik sendrom
Şeker hastalığı damarlara ve sinirlere zarar vererek sertleşmeyi zorlaştırabilir. Kilo fazlalığı da riski artırır.Hormonlar
Testosteron düşüklüğü gibi hormon sorunları cinsel isteği ve sertleşmeyi etkileyebilir.Ameliyat ve ışın tedavisi
Prostat ameliyatları (özellikle prostat kanseri ameliyatı) ve leğen kemiği bölgesine ışın tedavisi riski belirgin biçimde artırır.İlaçlar ve madde kullanımı
Bazı tansiyon ve depresyon ilaçları sertleşmeyi etkileyebilir. Sigara, aşırı alkol ve uyuşturucu kullanımı da önemli nedenlerdir.Psikolojik nedenler
Kaygı, performans endişesi, depresyon ve ilişki sorunları tek başına ya da fiziksel nedenlere eşlik ederek sorun yaratabilir.Yaş ilerledikçe risk artar. Gençlerde psikolojik nedenler daha sık olsa da fiziksel bir neden de bulunabilir; bu yüzden yaş ne olursa olsun değerlendirme gerekir.
Sertleşme sorunu kalp hastalığının habercisi olabilir mi?
Evet. Avrupa Üroloji Derneği kılavuzuna göre sertleşme sorunu; kalp ve damar hastalıkları, kalp krizi, inme ve kalp ritim bozukluğu riskindeki artışla ilişkilidir ve kalp-damar hastalığının erken bir işareti olarak görülmelidir. Penisteki damarlar kalbi besleyen damarlardan daha ince olduğu için damar sorunları burada daha erken belirti verebilir.
Sertleşme sorunu için hangi doktora gidilir?
Kısaca: Üroloji bölümüne, varsa androloji birimine başvurulur. Aile hekimi de ilk değerlendirmeyi yapıp yönlendirebilir.
Sertleşme sorunu için üroloji bölümüne başvurulur; bazı hastanelerde bu konuya özel bakan androloji birimleri vardır. Aile hekiminiz de ilk değerlendirmeyi yapıp sizi yönlendirebilir. Psikolojik nedenler öne çıkıyorsa bir psikiyatri uzmanından ya da cinsel terapi alanında çalışan bir uzmandan destek alınabilir.
Hekim sertleşme sorununu nasıl değerlendirir?
- Ayrıntılı sağlık ve cinsel öykü: sorunun ne zamandır olduğu, nasıl başladığı, kullanılan ilaçlar ve alışkanlıklar.
- Fizik muayene: genital bölge, damar, sinir ve hormon belirtileri.
- Kan tahlilleri: açlık kan şekeri veya HbA1c, kolesterol ve sabah aç karnına testosteron.
- Gerekirse ek tetkikler: prolaktin, PSA gibi testler ya da özel görüntüleme.
Sertleşme sorunu nasıl tedavi edilir?
Kısaca: İlk adım yaşam tarzı değişiklikleri ve risk etkenlerinin tedavisiyle birlikte sildenafil gibi ilaçlardır. Yetmezse penise iğne, vakum cihazı ya da protez gibi seçenekler vardır.
Tedavi nedene ve kişiye göre seçilir. Kılavuza göre ilk adım, yaşam tarzı değişiklikleri ve risk etkenlerinin (tansiyon, şeker, kolesterol) tedavisiyle birlikte PDE5 inhibitörüPDE5 inhibitörüPDE5 (fosfodiesteraz-5), penisteki damarların gevşemesini sona erdiren bir enzimdir. PDE5 inhibitörleri bu enzimi geçici olarak yavaşlatan ilaçlardır. Sildenafil (Viagra), tadalafil (Cialis) ve vardenafil bu gruptandır. Sözlükte gör → ilaçlardır.
İlaç tedavisi (ilk sıra)
Sildenafil (Viagra ve eşdeğerleri), tadalafil gibi ilaçlar. Reçeteyle verilir; uygun olup olmadığına hekim karar verir.Penise iğne tedavisi
İlaçların yetmediği durumlarda damarları genişleten bir ilacın penise enjeksiyonu.Vakum cihazları
Penise kan çeken ve sertleşmeyi sağlayan, ilaçsız bir yöntem.Düşük yoğunluklu şok dalga
Seçilmiş hastalarda, özellikle damar kaynaklı hafif sorunlarda uygulanabilen bir yöntem.Penis protezi
Diğer tedavilerin işe yaramadığı durumlarda ameliyatla yerleştirilen kalıcı çözüm.Psikoterapi ve cinsel terapi
Psikolojik nedenlerde ya da ilaç tedavisine destek olarak bilişsel davranışçı terapi.Testosteron düşüklüğü saptanırsa hekim hormon tedavisini de değerlendirebilir. Viagra ile diğer ilaçlar arasındaki farkları Viagra mı Cialis mi? sayfamızda anlattık.
Sertleşme sorununa ne iyi gelir?
- Düzenli egzersiz ve hareketli bir yaşam.
- Kilo fazlası varsa kilo vermek.
- Sigarayı bırakmak ve alkolü azaltmak.
- Tansiyon, kan şekeri ve kolesterolü kontrol altında tutmak.
- Uyku düzenine ve stres yönetimine dikkat etmek.
Ayrıntılar: Doğal viagra işe yarar mı?
Kaynaklar
- EAU — Sexual and Reproductive Health GuidelinesAvrupa Üroloji Derneği’nin cinsel sağlık kılavuzu (İngilizce).
- EMA — Viagra ürün bilgisiİlacın Avrupa’da onaylı resmi ürün bilgisi (İngilizce).
- TİTCK — KÜB / KT sorgulamaİlacın Türkiye’de onaylı prospektüsü (KÜBKÜB ve KTKÜB (Kısa Ürün Bilgisi), hekim ve eczacılar için hazırlanan ayrıntılı resmi ürün belgesidir. KT (Kullanma Talimatı) ise kutudan çıkan, hastalar için yazılmış prospektüstür. İkisini de TİTCK onaylar. Sözlükte gör → ve kullanma talimatı).